 Wiadomo?? o tym, ?e carski oficer, litewski genera?, dowódca niemieckiego korpusu ekspedycyjnego Povilas Plechavi?ius zosta? odznaczony najwy?szym litewskim orderem, „Rzeczpospolita” poda?a pod tytu?em „Order Pogoni dla pogromcy AK”. Tytu? ?wiadczy o ignorancji redaktora i jest obra?liwy dla Armii Krajowej Okr?gu Wile?skiego. Co wi?cej – pog??bia niewiedz? Polaków o historii pó?nocno – wschodnich Kresów Polski, a ta jest niew?tpliwym nast?pstwem 40-letniej indoktrynacji Polaków w PRL.
Niezale?nie od wcze?niejszych dywersyjnych i egzekucyjnych dzia?a? ró?nych agend AK, poczynaj?c od jesieni 1943 roku a? do czerwca 1944 roku jej oddzia?y (brygady) zlikwidowa?y wiele pomniejszych garnizonów niemieckich i litewskich, stra?nic, posterunków. Do historii (nieznanej Polakom) przesz?o zdobycie miasteczka Turgiele i okolic, równoznaczne ze stworzeniem tzw. „Rzeczypospolitej Turgielskiej” – wolnej od okupantów.
Dzia?ania te, prowadzone na ty?ach zbli?aj?cego si? frontu sk?oni?y administracj? niemieck? do stworzenia si?y zbrojnej, zdolnej do rozprawienia si? z Polakami. Utworzyli oko?o dziesi?ciu ochotniczych batalionów litewskich, uzbroili je, wyposa?yli, oddali pod dowództwo Plechavi?iusa, i w maju 1944 roku zwolnili ze smyczy, szczuj?c na polsk? partyzantk?. Odzia?y te zd??y?y spacyfikowa? par? polskich wsi, gdy zosta?y w kilku miejscach zaatakowane przez polskie brygady i rozbite. Najwi?ksza bitwa mia?a miejsce 15 maja w miejscowo?ci Murowana Oszmianka. W bojach tych, z regu?y po niezbyt skutecznej obronie Litwini si? poddawali. Oprawcy, zazwyczaj dowódcy, ze spacyfikowanych wsi byli rozstrzeliwani, ca?a reszta – pozbawiona broni, mundurów i butów i w kolumnie marszowej puszczana wolno pod niemiecka opiek?.
Telewizja, podaj?c wiadomo?? o orderze (18-go b.m.) pokaza?a przez chwil? zdj?cie takiego batalionu uszeregowanego, ubranego w to co carscy rówie?nicy Plechavi?iusa nazywali „niewyrazimyje”, kulturalni Francuzi – „inexprimable”, a nasi ch?opcy z zas?u?on? satysfakcj? mawiali, ?e pu?cili „plechów” w gaciach. Ale wyja?nienia, co zdj?cie przedstawia – telewizja, przez poprawno?? polityczn? , nie poda?a.
Niewiele by?o po?ytku z broni, bo by?a cz??ciowo przestarza?a (ckm-y by?y dobre), natomiast cenn? zdobycz stanowi?y buty i mundury. Niektóre oddzia?y poprzebiera?y si? w nie w ca?o?ci, dodaj?c tylko bia?o-czerwone opaski i inne polskie emblematy. Mundury (by?y w kolorze nieco podobne do feldgrau, ale ja?niejsze z odcieniem b??kitnym) te sprawi?y pewien k?opot w czasie lipcowych walk o Wilno. Oddzia? sowiecki, s?dz?c po kolorze, ?e s?siednie wzgórze zalegaj? Niemcy, otworzy? ogie? do jednego z plutonów bodaj 3 Brygady „Szczerbca”.
W opisanej sytuacji Niemcy nie mogli d?ugo tolerowa? tak nieudanej forpoczty w walce z polsk? partyzantk?, bataliony Plechavi?iusa rozbroili i wys?ali na roboty do Reichu. Niektórych dowódców pono? rozstrzelali. W ten sposób w drugiej wojnie ?wiatowej gin?li te? od kul niemieckich – Litwini.
|
